Er zijn van die dingen waar je pas echt van geniet als je ze goed voor elkaar hebt. Een goed matras, een fatsoenlijk koffieapparaat en een geluidsinstallatie waar je favoriete plaat ineens veel beter door klinkt. Toch staat bij veel mensen de audio setup ergens onderaan het lijstje. Een Bluetoothspeaker op het aanrecht, een soundbar onder de televisie en de rest zien we later wel. Zonde, want goed geluid kan behoorlijk wat doen met de sfeer in huis.
En nee, daarvoor hoef je niet meteen je spaarrekening te plunderen aan kabels van zuurstofvrij koper of luidsprekers die eruitzien alsof ze rechtstreeks uit een opnamestudio komen. Met een beetje aandacht voor je ruimte, de juiste apparatuur en een slimme opstelling kom je al een heel eind. Dit is waar je op moet letten als je thuis serieus werk wilt maken van je audio setup.
Terug naar de basis: stereo is magie met twee speakers
Voordat we de woonkamer ombouwen tot een concertzaal, een klein geschiedenislesje. Stereo zoals we dat vandaag kennen, hebben we voor een belangrijk deel te danken aan de Britse ingenieur Alan Blumlein, ingenieur bij EMI. Begin jaren dertig experimenteerde hij met manieren om geluid een ruimtelijke richting te geven. Hij ergerde zich eraan dat bioscoopgeluid alleen uit één kant van de zaal leek te komen wanneer een acteur aan die kant van het scherm stond. Zijn oplossing? Twee geluidskanalen die samen een ruimtelijker geluidsbeeld creëren. Een principe dat nog altijd de basis vormt van heel wat muziekinstallaties, en als eerste getest werd in de legendarische Abbey Road Studio’s (toen nog bekend als EMI Studio’s).
Het idee is simpel: zet twee speakers op de juiste afstand van elkaar en je hoort muziek met diepte en breedte. Een stem kan in het midden lijken te staan, terwijl een gitaar links en de piano rechts klinkt. Dat noemen we de sweet spot. Je hersenen combineren de kleine verschillen in aankomsttijd en volume tussen je oren tot een ruimtelijk beeld. Best indrukwekkend, als je bedenkt dat je daar in principe maar twee luidsprekers voor nodig hebt.
De plek van je speakers is belangrijker dan je denkt
De grootste fout bij het installeren van een audio setup? De speakers neerzetten waar nog een plekje vrij is. Een luidspreker tegen de muur, verstopt op een kast of in een hoek gedrukt kan heel anders klinken dan de fabrikant heeft bedoeld.
Begin met de luisterpositie. Bij een stereosetup werkt een gelijkzijdige driehoek als goed uitgangspunt: de afstand tussen de twee speakers is ongeveer gelijk aan de afstand van iedere speaker tot je luisterplek. Richt de speakers vervolgens licht naar binnen en experimenteer met de afstand tot de achterwand. Een paar centimeter kan al verschil maken.
Dat heeft alles met natuurkunde te maken. Geluid bestaat uit trillingen en lage tonen hebben relatief lange golflengtes. Een toon van 100 hertz heeft bijvoorbeeld een golflengte van ongeveer 3,4 meter. Die golven reageren sterk op muren, hoeken en de afmetingen van je kamer. Daardoor kan een basnoot op de ene plek in de woonkamer overdreven aanwezig zijn, terwijl hij twee meter verderop bijna verdwijnt. Je kunt dus een speakerset van duizenden euro’s kopen en alsnog eindigen met een bas die klinkt alsof er een wasmachine staat te centrifugeren.
Ook gordijnen, vloerkleden, banken en boekenkasten spelen mee. Harde oppervlakken weerkaatsen geluid, zachte materialen absorberen een deel ervan. Een kale woonkamer met een gietvloer en grote ramen klinkt doorgaans een stuk galmender dan een ruimte met een royaal vloerkleed en wat stoffen meubels. Je interieur is daarmee onbedoeld onderdeel van je geluidsinstallatie.
Denon Home: goed geluid zonder technisch project
Wie een moderne audio setup wil zonder een wirwar aan versterkers, kabels en instellingen, komt al snel uit bij een draadloos systeem. De Denon Home-serie is daarvoor een zeer interessante basis. De nieuwste generatie bestaat onder meer uit de Home 200 en Home 400. Beide werken met HEOS, Denons platform voor draadloze audio en multiroom. Daarmee stream je muziek via wifi, AirPlay 2 of Bluetooth en kun je verschillende speakers door het huis laten samenwerken.
De Denon Home 200 is de compacte alleskunner. Met twee tweeters en een 4-inch woofer levert hij stereogeluid vanuit één behuizing. Ook Dolby Atmos Music wordt ondersteund, waarbij de ruimtelijke ervaring virtueel wordt opgebouwd. Handig voor een keuken, werkkamer of kleinere woonkamer waar je goed geluid wilt zonder dat er twee flinke speakers op een meubel hoeven te staan.
De Home 400 doet daar een schep bovenop. Deze grotere speaker heeft zes drivers, waaronder twee naar boven gerichte speakers die bijdragen aan de hoogtebeleving van Dolby Atmos Music. Met twee woofers van 4,5 inch en zes afzonderlijke versterkers heeft hij bovendien meer fysieke middelen aan boord om een ruimte te vullen. Vooral in een grotere woonkamer of op een plek waar muziek echt een hoofdrol mag spelen, is dat een interessante stap.
Een kleine kanttekening voor de audiofielen onder ons: Dolby Atmos op één speaker is iets anders dan een complete surroundopstelling met luidsprekers rondom je luisterplek. De 200 gebruikt virtuele verwerking, terwijl de 400 ook fysieke upfiring-drivers heeft. Verwacht dus een ruimtelijker geluidsbeeld, geen onzichtbaar orkest dat ineens achter je bank staat. Daarvoor zul je echt naar HiFi-oplossingen moeten kijken.
Het mooie aan de Home-serie is dat je klein kunt beginnen. Zet één Home 200 neer en breid later uit met een tweede exemplaar voor een stereopaar. Of combineer verschillende speakers in huis via HEOS. In de app bepaal je welke muziek in welke ruimte speelt. Beneden dezelfde playlist, boven wat anders of overal hetzelfde nummer tijdens een etentje. Dat laatste is overigens ook een prima manier om subtiel te laten horen dat je muzieksmaak beter is dan die van je gasten.
Eén speaker of toch een complete set?
Dat hangt vooral af van hoe je luistert. Voor achtergrondmuziek tijdens het koken of werken kan één goede speaker al voldoende zijn. Wil je echt gaan zitten om naar een album te luisteren, dan heeft een stereopaar vaak de voorkeur. Twee losse speakers kunnen het geluidsbeeld veel breder en preciezer neerzetten.
Wil je ook films en series beter laten klinken? Kijk dan naar een soundbar of een uitgebreider systeem. Denon biedt bijvoorbeeld de Home Sound Bar 550, die je kunt combineren met geschikte Home-speakers en een subwoofer voor een draadloze surroundopstelling.
En vergeet de bron niet. Spotify is voor dagelijks gebruik prima, maar diensten als Tidal en Qobuz bieden ook lossless en high-resolution audio. Dat betekent dat muziek met minder compressie of hogere resolutie beschikbaar is. Verwacht geen wonderen bij ieder nummer: een goede opname op een degelijk systeem klinkt vaak beter dan een matige opname in een technisch indrukwekkend formaat. En platenspelers? Die zijn natuurlijk ook aan te sluiten op de setup van Denon.
De audiofiel in jezelf mag best even naar buiten
Nu we het toch over geluidskwaliteit hebben: er bestaat een wereld waarin mensen kabels van honderden euro’s kopen omdat ze naar eigen zeggen meer detail in de hoge tonen horen. Er zijn audiofielen die hun speakers millimeterwerk laten verrichten, hun luisterstoel met laserprecisie positioneren en een complete zaterdag besteden aan het vergelijken van twee stroomkabels. En gelijk hebben ze: een hobby mag tijd en geld kosten.
Er is niets mis met aandacht voor detail, zolang je niet vergeet waarvoor je die installatie hebt gekocht: muziek luisteren. Muziek is meer dan techniek, het is ook emotie. En dat brengt een draadloze home setup met gemak teweeg.
Begin dus met een goede speaker, neem de tijd om hem op de juiste plek te zetten en stel het geluid af op je ruimte en smaak. Gebruik de equalizer met mate, luister naar verschillende genres en probeer ook eens een nummer dat je door en door kent. Hoor je nieuwe details? Dan zit je goed.
Uiteindelijk hoeft de perfecte audio setup helemaal niet ingewikkeld te zijn. Een Denon Home 200 op de juiste plek kan al een wereld van verschil maken. Met de Home 400 haal je een uitgebreidere geluidservaring in huis en met een tweede speaker of extra componenten bouw je rustig verder. Het belangrijkste is dat je muziek weer eens écht gaat luisteren. En dat je buren er na tienen ook nog een beetje van kunnen genieten is mooi meegenomen.
