Er was een tijd waarin wachten gewoon wachten betekende. Je stond bij de bushalte en keek een beetje om je heen. Je zat in de trein en staarde twintig minuten uit het raam. En als iemand vijf minuten te laat was, moest je daar simpelweg mee leven. Nu halen we bij het eerste vrije moment onze telefoon tevoorschijn. Soms al voordat we überhaupt beseffen dat we ons vervelen.
Drie seconden is blijkbaar al te lang
Let er maar eens op wanneer je ergens staat te wachten. Zodra er niets gebeurt, begint het automatische ritueel. Telefoon uit je zak. WhatsApp openen. Instagram. Mail. Misschien het nieuws. Instagram nog een keer, voor het geval er in de afgelopen 43 seconden iets wereldschokkends is gebeurd. Er hoeft niet eens iets interessants te zien te zijn. Het belangrijkste is dat er iets gebeurt. Zelfs een rood bolletje bij een app die je normaal nooit opent, kan ineens fascinerend worden.
Entertainment is overal
Dat is ergens ook logisch. We hebben tegenwoordig een bijna oneindige hoeveelheid vermaak binnen handbereik. Je kunt onderweg een serie kijken, een podcast luisteren, door TikTok scrollen, muziek ontdekken of een spelletje spelen. Het aanbod loopt uiteen van mobiele games tot online entertainmentplatforms zoals Madison Casino. Thuis gaat het gewoon verder. Netflix vraagt alvast of je de volgende aflevering wilt zien voordat de aftiteling überhaupt begonnen is. Het probleem is dus niet dat we niets te doen hebben. We hebben juist te veel te doen.
Zelfs naar de wc gaan is contenttijd geworden
Misschien is dit het beste bewijs dat verveling langzaam aan het verdwijnen is. Vroeger ging je naar de wc. Dat was het. Tegenwoordig neem je je telefoon mee en kom je twaalf minuten later terug met kennis over een nieuwe sneakerrelease, drie vakantiebestemmingen die je niet gaat boeken en een video van iemand die een zwembad bouwt in een jungle. Niemand had om die informatie gevraagd. Toch voelt vijf minuten zonder input inmiddels bijna onnatuurlijk.
Niets doen had eigenlijk best een functie
Het ironische is dat verveling waarschijnlijk helemaal niet zo nutteloos is als we denken. Juist op momenten waarop er even niets gebeurt, beginnen je gedachten een beetje rond te dwalen. Je denkt ineens aan iets wat je nog moet regelen, krijgt een idee of herinnert je een gesprek van drie dagen geleden. Dat gebeurt minder snel wanneer ieder leeg moment onmiddellijk wordt gevuld met andermans content. We behandelen verveling alsof het een technisch probleem is waarvoor zo snel mogelijk een oplossing moet worden gevonden. Terwijl het misschien gewoon een pauze was.
We kijken zelfs televisie met een tweede scherm
Ook bijzonder: zelfs één vorm van entertainment is blijkbaar niet altijd meer genoeg. Serie aan op televisie, telefoon in de hand. Tijdens een rustige scène even Instagram bekijken. Vervolgens mis je iets belangrijks, spoel je terug en kijk je ondertussen opnieuw op je telefoon. Een systeem dat aantoonbaar niet werkt en dat we toch iedere avond vrijwillig herhalen. Hetzelfde gebeurt tijdens voetbalwedstrijden, YouTube-video’s en soms zelfs films waarvoor we zelf naar de bioscoop zijn gegaan. Onze aandacht heeft blijkbaar ook aandacht nodig.
Probeer maar eens helemaal niets
Daarom is er een vrij simpele test. De volgende keer dat je tien minuten op een trein, afspraak of bestelling moet wachten: doe niets. Geen telefoon. Geen podcast. Geen muziek. Gewoon zitten of staan. Waarschijnlijk voelt het de eerste minuten verrassend ongemakkelijk. Je hand gaat misschien zelfs automatisch richting je broekzak. En daarna gebeurt er waarschijnlijk helemaal niets. Dat is precies het idee. Want misschien hoeven we niet ieder vrij moment optimaal te benutten. Misschien mag een minuut soms gewoon een minuut zijn. Al kun je natuurlijk ook eerst nog even Instagram checken.
