Biljarten | Manify Interests #34
Manify Interests is voor de mannen die iets anders willen doen dan elke doordeweekse avond Netflixen of scrollen door social media. We lichten elke week een hobby uit die gewoonweg tof is om uit te voeren en waar je als man écht iets aan hebt. Deze keer in Manify Interests: Biljarten

Vorige keer: Drones

Zoals we vrijwel elke Manify Interests aftrappen beginnen we vandaag ook weer met een stukje geschiedenis. Want biljarten is maar een gek spelletje. Waar komt het precies vandaag en hoe heeft het zich ontwikkeld?

De geschiedenis van biljarten

Biljart werd vroeger door iedereen gespeeld. Van zwakbegaafden, presidenten, koningen tot de normale sterveling. Iedereen kon biljart spelen. En dat is redelijk apart voor vroegere tijden. Want zoals we je al vaker hebben verteld in een Manify Interests, waren veel spellen vooral bedoeld voor de elite.

Naar alle waarschijnlijkheid is het spel biljarten ontwikkeld in de 15e eeuw. Het werd in eerste instantie als een veldsport beoefend. De tafel die nu niet meer weg te denken is, bestond toen nog niet eens. Die tafel is op een gegeven moment geïntroduceerd, omdat de mensen het zat waren om in het aanhoudende slechte weer te spelen. Daar komt ook het klassieke groene laken vandaan. Dat leek natuurlijk het meeste op het gras van buiten.

Het spel werd van origine gespeeld met twee ballen, zes gaten (ook pockets genoemd) en een poortje met een blokje erin. Dat poortje en het blokje verdween naar verloop van tijd. De keu’s kwamen pas later in het spel voor, die werden in de 17e eeuw pas bedacht, ruim 200 jaar later. Je zou dus kunnen zeggen dat het in eerste instantie een beetje op kegelen of cricket leek.

Foto: Gislane Dijkstra

De basis van biljarten

In Nederland verstaan we onder biljarten het spelletje dat met drie ballen op een biljarttafel word gespeeld. De speelbal moet hierbij de andere twee ballen raken. Lukt dit? Lekker gewerkt, puntje erbij. Dit spelletje heet eigenlijk geen biljart, het heet carambolebiljart. Naast deze vorm van biljarten zijn er natuurlijk ook nog een paar andere veel gespeelde spellen op het laken.

Snooker

Deze variant wordt gespeeld met twee teams en 21 ballen op tafel. Met de speelbal moeten de andere ballen in de pockets worden gespeeld. De 21 ballen hebben andere kleuren die een aantal verschillende punten hebben.

Het doel van het spel is om te beginnen met een rode bal, als die wordt gepot dan mag er een andere kleur bal gespeeld worden en zo over en over. Als alle rode ballen in de pockets zijn gespeeld mogen de overige kleuren worden gepot. Alle ballen gepot? Dan is het spelletje over en wordt er gekeken wie de meeste punten heeft gescoord.

De bekendste snookeraar van deze tijd moet toch wel Ronnie O’Sullivan zijn. Iedereen die op een luie zondag voorbij Eurosport heeft gezapt is deze man tegengekomen. De beste man is sinds 1992 vijf keer wereldkampioen geworden, heeft zeven keer het UK Championship gewonnen en zeven keer de Masters. Zien hoe hij het spelletje speelt? Check even het absurde filmpje hieronder! O’Sullivan scoort hier een 147 checkout, dat is vergelijkbaar met een 9-darter bij het darten.

Pool

Dit Amerikaanse spelletje wordt gespeeld op een pooltafel met zes pockets, vier in de hoeken en twee pockets in het midden van de langste band. Het wordt gespeeld met vijftien ballen, waarbij nummers een tot en met zeven de ‘solids’ zijn, en nummers acht tot en met vijftien die ‘stripes’. Bij pool win je, als je als eerste al je eigen kleuren in de pockets hebt geschoten.

Een veel gespeelde variant op dit spelletje is 8-ball. Hierbij moet je eindigen met het pocketen van de zwarte bal. Daarnaast worden ook 9-ball en straight-pool nog wel eens gespeeld. Deze varianten zijn echter een stuk minder populair.

Pooltafels, keu’s en ballen

Natuurlijk zijn er enorm veel mogelijkheden wat betreft het materiaal. Naast de standaard pooltafels zijn er ook hele stoere pooltafels beschikbaar. Je kan kiezen uit super veel verschillende modellen, of er eentje speciaal laten maken natuurlijk.

Ook de keu’s kan je helemaal naar wens aanpassen zodat je stijlvol voor de dag komt als je met je vrienden een potje gaat poolen. Zo kan je er voor kiezen om een keu te nemen die je los kan schroeven, of een klassieke keu uit een stuk.

Biljartballen werden oorspronkelijk gemaakt van ivoor. We zijn er inmiddels achter dat ballen van ivoor niet helemaal nice zijn voor het milieu. Daarom worden ze tegenwoordig gemaakt van kunststof. Ivoren setjes gaan nog wel voor grof geld over de toonbank. Een goede kunstofset begint vanaf €100.

Foto: Jonas Thijs


ESSENTIALS